DPE F lub G we Francji: jak sprawdzić i zakwestionować podwyżkę czynszu

W prywatnym najmie mieszkania z klasą energetyczną F lub G właściciel może podlegać zakazowi podwyższania czynszu. Sprawdź ważny DPE (diagnostic de performance énergétique, diagnoza efektywności energetycznej) i datę umowy: we Francji metropolitalnej zamrożenie obejmuje umowy zawarte, odnowione lub milcząco przedłużone po 24 sierpnia 2022 r. Sama klauzula corocznej waloryzacji nie uchyla tego zakazu.

Ustal, czy chodzi o czynsz

Zasady dotyczą mieszkań wynajmowanych bez wyposażenia lub umeblowanych w sektorze prywatnym, także nowego najmu mobilnościowego (baili mobilité). Poradnik obejmuje Francję metropolitalną, w tym Korsykę; terminy na terytoriach zamorskich są inne. Najem turystyczny nie podlega temu mechanizmowi.

Poproś o rozpisanie nowej miesięcznej kwoty. Podwyżka samego czynszu (loyer) i rozliczenie opłat eksploatacyjnych (charges) to różne sprawy. Przy klasie F/G nie zakładaj, że każda zmiana rachunku jest waloryzacją czynszu, ale też nie przyjmuj zbiorczej kwoty bez uzasadnienia.

Zbierz trzy dokumenty

Przygotuj umowę wraz z datą jej podpisania lub przedłużenia, zawiadomienie o podwyżce i aktualny diagnostic de performance énergétique. DPE powinien być załączony przy podpisaniu umowy. Przy milczącym przedłużeniu właściciel nie musi z własnej inicjatywy ponownie go doręczać, lecz możesz zażądać ważnego dokumentu potwierdzającego spełnienie norm.

Jeżeli właściciel twierdzi, że po remoncie albo zmianie sposobu obliczeń lokal ma lepszą klasę, poproś o dokument dotyczący twojego mieszkania. Samo zapewnienie „teraz wszystkie takie mieszkania mają E” nie pozwala ocenić konkretnej podwyżki.

Jakie podwyżki są objęte zakazem

Przy umowie objętej zamrożeniem i klasie F/G właściciel nie może podnosić czynszu przez coroczną indeksację, przy odnowieniu umowy ani między kolejnymi lokatorami. Zakaz obejmuje również podnoszenie zaniżonego czynszu przy odnowieniu w strefach objętych regulacją czynszów (encadrement des loyers).

Wyjątek: podwyżka może być dopuszczalna dopiero wtedy, gdy prace energetyczne podniosą lokal co najmniej do klasy E, a potwierdzi to nowy DPE wykonany po tych pracach.

Napisz do właściciela lub agencji, podając datę umowy, klasę DPE, dotychczasowy czynsz i proponowaną podwyżkę. Poproś o wycofanie waloryzacji oraz prawidłowe rozliczenie. Zachowaj kopię pisma i dowód doręczenia. Przed sporem możesz skorzystać z bezpłatnej porady lokalnej ADIL (Agence départementale d’information sur le logement, departamentalna agencja informacji o mieszkalnictwie); spór o czynsz można też skierować do commission départementale de conciliation (departamentalna komisja pojednawcza); skierowanie sprawy do komisji jest dobrowolne i nie jest warunkiem pozwu do sądu, a strony najmu mobilnościowego (bail mobilité) nie mogą z niej skorzystać.

Klasa G: dodatkowo sprawdź wymóg décence

Zakaz podwyżki i wymóg décence (minimalnego standardu mieszkania, w tym minimalnej efektywności energetycznej) to dwie odrębne reguły. Dla umów zawartych, odnowionych lub milcząco przedłużonych od 1 stycznia 2025 r. wymagane są klasy A–F; od 2028 r. A–E, a od 2034 r. A–D. W starszej trwającej umowie znaczenie ma moment jej odnowienia.

Jeżeli lokal nie spełnia wymaganej normy, możesz żądać doprowadzenia go do odpowiedniego stanu. Poradnik o logement non décent opisuje wezwanie do prac i dalszą procedurę.

Nie wstrzymuj samodzielnie całego czynszu ani nie potrącaj kosztów remontu. Obniżenie lub zawieszenie płatności z powodu niespełnienia norm wymaga właściwej procedury; sama etykieta G nie daje swobody zaprzestania płatności.