Wcześniejsza emerytura carrière longue we Francji (od 1.09.2026) i okresy pracy w Polsce

Ten poradnik jest dla pracowników sektora prywatnego we Francji metropolitalnej z Korsyką, którzy zaczęli pracować młodo i chcą przejść na wcześniejszą emeryturę z tytułu długiej kariery (retraite anticipée pour carrière longue). Opisuje zasady dla emerytur, które zaczynają się od 1 września 2026 r., według okólnika Cnav 2026-29.

Jakie warunki trzeba spełnić?

Musisz spełnić łącznie dwa warunki: wcześnie rozpocząć pracę i mieć wymaganą liczbę kwartałów składkowych (trimestres cotisés) we wszystkich podstawowych systemach emerytalnych.

Wcześnie rozpoczęta praca oznacza, że do końca roku, w którym skończyłeś 16, 18, 20 albo 21 lat, masz co najmniej 5 kwartałów ubezpieczenia. Jeśli urodziłeś się między 1 października a 31 grudnia, wystarczą 4 kwartały.

Wiek, od którego możesz przejść na emeryturę, zależy od tego, kiedy zacząłeś pracę, i od roku urodzenia:

• start przed 16. rokiem życia — od 58 lat (dla urodzonych od 1967 r.);
• start przed 18. rokiem życia — od 60 lat (dla urodzonych od 1966 r.);
• start przed 20. rokiem życia — według tabeli poniżej;
• start przed 21. rokiem życia — od 63 lat (dla urodzonych od 1966 r.).

Wymagana liczba kwartałów składkowych jest taka sama bez względu na wiek rozpoczęcia pracy. Odpowiada liczbie kwartałów potrzebnej do emerytury w pełnej wysokości dla twojego rocznika.

Start przed 20. rokiem życia, emerytury od 1 września 2026 r.:

Emeryturę z tytułu długiej kariery zawsze oblicza się według pełnej stawki 50%.

Czy liczą się lata pracy w Polsce i przerwy w pracy?

Okresy pracy w Polsce mogą się liczyć, ponieważ Francję i Polskę łączą przepisy koordynacji w UE. Liczą się tak, jak poświadczy je polska instytucja na formularzach koordynacji, łącznie z ich rodzajem. Podlegają tym samym warunkom co okresy francuskie.

Niektóre okresy bez składek liczą się jako składkowe tylko do określonego limitu na całą karierę:

• służba wojskowa (service national) — do 4 kwartałów;
• choroba i czasowa niezdolność po wypadku przy pracy z zasiłkiem — do 4 kwartałów;
• bezrobocie z zasiłkiem — do 4 kwartałów;
• renta inwalidzka — do 2 kwartałów;
• ubezpieczenie emerytalne rodziców i opiekunów (AVPF i Ava) — do 4 kwartałów.

Okresy macierzyństwa i adopcji z zasiłkiem liczą się bez limitu. Dodatkowe kwartały za dzieci liczą się łącznie do 2 kwartałów na całą karierę, a nie do 2 kwartałów na każde dziecko. W jednym roku kalendarzowym możesz mieć najwyżej 4 kwartały składkowe we wszystkich systemach razem.

Jak sprawdzić prawo do wcześniejszej emerytury?

Na swoim koncie na stronie Assurance retraite (lassuranceretraite.fr) sprawdź wykaz przebiegu kariery (relevé de carrière). Jeśli zauważysz błąd lub brak, od 55. roku życia możesz poprosić o jego poprawienie. Przebieg kariery we wszystkich systemach sprawdzisz też na koncie Info Retraite w usłudze „Ma carrière / Voir ma carrière”.

Gdy wykaz jest aktualny i spełniasz warunki, usługa „Obtenir mon âge de départ à la retraite” pozwala pobrać zaświadczenie o prawie do wcześniejszej emerytury. Zależnie od daty przejścia na emeryturę jest to zaświadczenie tymczasowe (attestation provisoire) albo ostateczne (attestation définitive). Zaświadczenie nie uruchamia emerytury. Ten wstępny etap nie jest obowiązkowy, a brak zaświadczenia nie blokuje rozpatrzenia wniosku.

Jak złożyć wniosek o emeryturę?

Wniosek składasz online albo na formularzu „demande unique de retraite pour carrière longue”. Jeśli użyjesz zwykłego formularza emerytalnego i zaznaczysz, że chcesz przejść na emeryturę przed ustawowym wiekiem, kasa i tak musi zbadać twoje prawo do emerytury z tytułu długiej kariery.

Usługi „Demander ma retraite” możesz użyć 5 miesięcy przed planowaną datą przejścia na emeryturę. To jeden wniosek dla wszystkich twoich systemów emerytalnych. Wniosek wypełniasz w 6 krokach i możesz go zapisać, żeby wrócić do niego później; zapisany wniosek jest przechowywany przez 90 dni. Dokumenty dołączasz jako skany lub zdjęcia. Po wysłaniu możesz pobrać wniosek i dostajesz e-mail z potwierdzeniem. Doradca w każdym z twoich systemów rozpatruje wniosek i w razie potrzeby kontaktuje się z tobą.

Datę rozpoczęcia emerytury wybierasz sam. Zawsze jest to pierwszy dzień miesiąca, nie wcześniej niż dzień złożenia wniosku i dzień, w którym spełniasz warunki. Jeśli nie wskażesz daty, emerytura zacznie się od pierwszego dnia miesiąca po otrzymaniu wniosku przez kasę.

Nie kończ pracy, dopóki wszystkie twoje podstawowe i uzupełniające systemy emerytalne nie potwierdzą twojej sytuacji.