Opłata parkingowa FPS we Francji (forfait post-stationnement): 3 miesiące na zapłatę, odwołanie RAPO w miesiąc i trybunał

Krótka odpowiedź: FPS (FR: forfait de post-stationnement) to opłata dla gminy za parkowanie w strefie płatnej bez biletu albo dłużej, niż zapłaciłeś — a nie mandat. Nie dostajesz za nią punktów karnych. Masz 3 miesiące na zapłatę od doręczenia zawiadomienia (avis de paiement). Jeśli nie zapłacisz, kwota rośnie o 20%, minimum o 50 €. Jeśli uważasz, że FPS jest niesłuszny, musisz najpierw złożyć obowiązkowe odwołanie do gminy (RAPO) w ciągu 1 miesiąca — nie do ANTAI. Dopiero po odmowie możesz iść do trybunału ds. płatnego parkowania (Tribunal du stationnement payant).

Zakres terytorialny

Zasady postępowania (terminy, dopłata, odwołanie, trybunał) są ogólnokrajowe i obowiązują w całej Francji metropolitalnej, w tym na Korsyce i w Alzacji-Mozeli. Wysokość FPS i ewentualną zniżkę za szybką zapłatę ustala każda gmina (albo związek gmin), więc kwoty różnią się między miastami, a nawet ulicami. Terytoria zamorskie (DOM-TOM) są poza zakresem tego poradnika.

FPS a mandat — czym się różnią

Od reformy z 2018 r. FPS zastąpił dawny mandat 17 € za nieopłacony postój. Parkowanie niebezpieczne albo utrudniające ruch nadal jest wykroczeniem z mandatem — o tym piszemy w poradniku Mandat drogowy we Francji.

Ile wynosi FPS

• Kwotę ustala gmina. FPS nie może być wyższy niż opłata za maksymalny dozwolony czas postoju w danej strefie.
• Jeśli przekroczyłeś opłacony czas, FPS pomniejsza się o kwotę już zapłaconą — pod warunkiem, że bilet był widoczny za przednią szybą albo opłata była zarejestrowana elektronicznie, a nie przekroczyłeś maksymalnego czasu postoju.
• Niektóre gminy dają niższą kwotę za szybką zapłatę (FPS minoré), np. w ciągu 5 dni. Sprawdź to na kartce za wycieraczką albo na zawiadomieniu.

Jak dostaniesz FPS

W zależności od gminy:

• kartkę za wycieraczką (papillon),
• i/lub zawiadomienie o płatności pocztą (avis de paiement) na adres z dowodu rejestracyjnego (carte grise).

Zawiadomienie może wysłać ANTAI (krajowa agencja ds. automatycznego przetwarzania wykroczeń) w imieniu gminy, ale nie zawsze — część gmin korzysta z prywatnych firm. Zmianę adresu w dowodzie rejestracyjnym musisz zgłosić w ciągu 1 miesiąca — inaczej zawiadomienie może do ciebie nie dotrzeć, a kwota wzrośnie.

Jak zapłacić

Masz 3 miesiące od doręczenia zawiadomienia; data jest na zawiadomieniu. Sposoby płatności (jeśli zawiadomienie wysłało ANTAI):

• online: stationnement.gouv.fr,
• telefonicznie: 0806 20 30 40 (24/7, numer bez dodatkowej opłaty) — potrzebna karta płatności z drugiej strony zawiadomienia,
• u upoważnionego sprzedawcy w kiosku (buraliste agréé) — gotówką lub kartą,
• czekiem na „Trésor Public”, wysłanym z kartą płatności na adres z zawiadomienia,
• kartą w urzędzie finansów publicznych (centre des finances publiques).

Jeśli zawiadomienie wysłała prywatna firma na zlecenie gminy, płacisz w sposób podany na tym zawiadomieniu.

Co się dzieje, gdy nie zapłacisz: FPS majoré

1. Po 3 miesiącach bez zapłaty urząd wystawia tytuł wykonawczy, a ty dostajesz ostrzeżenie (avertissement) od urzędu skarbowego (DGFiP).
2. Do kwoty FPS dochodzi dopłata 20%, ale co najmniej 50 € (FPS majoré).
3. Jeśli zapłacisz w ciągu 1 miesiąca od ostrzeżenia, dostaniesz 20% zniżki.
4. Później urząd skarbowy może ściągnąć dług przymusowo: zająć konto, pensję, rzeczy albo samochód.

O odroczenie terminu płatności (délais de paiement) albo umorzenie (remise gracieuse) możesz poprosić tylko w trezorerii (trésorerie) wskazanej na ostrzeżeniu.

Jak się odwołać: RAPO

Odwołanie do gminy to obowiązkowy pierwszy krok (FR: recours administratif préalable obligatoire, RAPO). Bez niego trybunał nie rozpatrzy sprawy.

• Termin: 1 miesiąc od doręczenia zawiadomienia.
• Do kogo: do podmiotu wskazanego na zawiadomieniu — gminy, związku gmin albo firmy, która obsługuje odwołania w jej imieniu. ANTAI nie przyjmuje odwołań od FPS.
• Jak: listem poleconym za potwierdzeniem odbioru (lettre recommandée avec AR) albo elektronicznie, jeśli zawiadomienie to przewiduje.
• Jeden FPS = jedno odwołanie. Przy kilku FPS złóż osobne RAPO do każdego.
• Załączniki:
  • kopia zawiadomienia (avis de paiement),
  • kopia dowodu rejestracyjnego,
  • jeśli sprzedałeś samochód — deklaracja zbycia (déclaration de cession) i potwierdzenie rejestracji wniosku,
  • opis sytuacji i dowody, np. bilet parkingowy, abonament mieszkańca, karta parkingowa osoby z niepełnosprawnością (carte mobilité inclusion), zdjęcia, zawiadomienie o kradzieży.

Ważne: RAPO nie wstrzymuje biegu 3 miesięcy na zapłatę. Jeśli odwołanie zostanie odrzucone, a termin minie, FPS wzrośnie.

Odpowiedź gminy

Gmina ma 1 miesiąc na odpowiedź od otrzymania RAPO.

• Przyjęcie — FPS zostaje anulowany (albo dostajesz zawiadomienie korygujące na niższą kwotę lub 0 €).
• Odmowa albo brak odpowiedzi w ciągu miesiąca (to też odmowa) — możesz iść do trybunału.

Trybunał ds. płatnego parkowania

• Termin: 1 miesiąc od doręczenia odmowy (albo od chwili, gdy milczenie gminy stało się odmową).
• Formularz: cerfa nr 15817*03 z instrukcją; w części 4 musisz jasno opisać fakty i powody, dla których kwestionujesz FPS.
• Jak złożyć: online, bezpłatnie — po założeniu konta na stronie trybunału (tribunal-stationnement-payant.fr) — albo pocztą (płacisz za przesyłkę) na adres: Tribunal du stationnement payant, 2 rue Edouard Michaud, CS 25601, 87056 Limoges Cedex. Formularz papierowy wypełnij po francusku, czarnym tuszem, drukowanymi literami, i podpisz.
• Obowiązkowe załączniki (bez nich skarga jest niedopuszczalna): zawiadomienie o FPS, twoje RAPO, potwierdzenie odbioru RAPO i — jeśli gmina odpowiedziała na piśmie — jej decyzja. Przy milczeniu gminy wystarczą trzy pierwsze. Dokumenty numerujesz według listy w formularzu i wysyłasz kopie, nie oryginały.
• Kilka FPS — osobna skarga dla każdego.
• Możesz działać sam albo przez pełnomocnika (np. adwokata). Pomoc prawna z urzędu (aide juridictionnelle) przed tym trybunałem nie przysługuje.

Do skargi nie musisz dołączać dowodu zapłaty FPS.

Jak zakwestionować FPS majoré

Jeśli FPS już wzrósł, możesz go zakwestionować bezpośrednio w trybunale, bez RAPO — nawet jeśli wcześniej nie kwestionowałeś samego FPS.

• Termin: 1 miesiąc od doręczenia ostrzeżenia (avertissement) albo — jeśli go nie dostałeś — od dnia, w którym dowiedziałeś się o długu (np. przy zajęciu konta).
• Załącznik: ostrzeżenie albo wyciąg z tytułu wykonawczego. Jeśli o długu dowiedziałeś się dopiero przy zajęciu, poproś trezorerię (dział Amendes) o szczegółowe zestawienie (bordereau de situation détaillé).

Co zrobić, jeśli…

…wysłałeś odwołanie do ANTAI

ANTAI nie rozpatruje odwołań od FPS. Jak najszybciej wyślij RAPO do podmiotu wskazanego na zawiadomieniu — termin to 1 miesiąc od doręczenia zawiadomienia.

…sprzedałeś samochód przed datą FPS

Złóż RAPO i dołącz deklarację zbycia (déclaration de cession) oraz potwierdzenie rejestracji wniosku.

…miałeś prawo parkować za darmo

Np. jako osoba z kartą parkingową dla osób z niepełnosprawnością albo z abonamentem mieszkańca. Dołącz do RAPO kopię karty (obie strony) albo abonamentu.

…nie stać cię na zapłatę FPS majoré

Skontaktuj się z trezorerią podaną na ostrzeżeniu — tylko ona może odroczyć termin płatności albo umorzyć dług.

…trybunał oddalił skargę

Od wyroku trybunału przysługuje tylko skarga kasacyjna do Rady Stanu (Conseil d'État) w ciągu 2 miesięcy, przez adwokata. W razie oczywistej pomyłki w wyroku możesz w ciągu 1 miesiąca poprosić o sprostowanie.

Ten poradnik opisuje zasady ogólne. Kwotę FPS i sposób odwołania w twojej sprawie sprawdź zawsze na zawiadomieniu, które dostałeś.